RAHATLAYAN RUH “YAŞADIĞINI” HİSSEDER
* Orta avrupada 200 yıldan fazla klinik birikimleri damıtarak sunan Grafoterapi sadece yüzeysel bir semptom bastırma aracı değildir. Aksine derinlik psikolojisi (bilinçdışı) ile insan fizyolojisini birleştiren köklü bir ekoldür.
Kısaca belirtmek gerekirse; derinlemesine psikolojik, sosyolojik ve klinik analizi şu şekildedir grafoterapinin:
1. “Semptom Bastırma” Değil, “Bilinçdışı Dönüşüm”
”Grafoterapi hiçbir şekilde sadece üstü örtücü (semptom bastırıcı) bir psikoterapi yöntemi değildir. Bu terapi ile bilinçdışının daha derin katmanlarına ulaşılabilir…”
* Derin Klinik Ayrım: Geleneksel yaklaşımlar bazen kekemelik, alt ıslatma (enürezis) veya dışkı kaçırma (enkopresis) gibi semptomları sadece “ortadan kaldırılması gereken mekanik arızalar” olarak görür. Grafoterapi ise çok net bir meydan okumadır. Sadece semptomun üstünü örtmez; kalemi tutan elin ritmini değiştirerek, o semptomu doğuran bilinçdışı hatalı tutumları ve ruhsal tıkanıklıkları temelinden yıkıp yeniden yapılandırır.
* Otojenik Eğitim (Autogenes Training) Paralelliği: Zihinsel gevşemenin bedensel şifayı tetiklediği bu ünlü tıbbi yöntemle paralellik kurulması, grafoterapinin aslında beden üzerinden ruhu sağaltma gücünün bilimsel bir kanıtıdır.
2. Erkek Çocuklardaki “Duygusal Tıkanıklık” ve Sosyolojik Gerçeklik
Avrupalı araştırmacılar”Tedavi edilen vakaların %75’i erkek çocuklardan oluşmaktaydı… Erkek çocuklarda gelişim evresinin daha güçlü bir dinamizmle ilerlediği veya okul durumuna uyum sağlama kararlılığının daha zayıf olduğu…”
Duygual tıkanıklık pedagoji ve gelişim psikolojisi açısından çok kritik bir toplumsal yaradır:
* Dinamizm ve Ketlenme Çatışması: Erkek çocukların yapısı gereği sahip olduğu yüksek motorik ve dürtüsel dinamizm, okulun katı kuralları, “saatlerce sessizce oturma” ve “çizgiyi taşırmadan güzel yazma” baskısıyla karşılaştığında büyük bir krize dönüşür.
* Kız ve Erkek Çocuk Farkı: Kız çocuklar toplumsallaşma ve okul kurallarına adapte olma (uyum sağlama) konusunda yapısal olarak daha esnek davranabilirken; erkek çocukları bu baskıyı “duygusal tıkanıklıklar” olarak içe kilitler. Bu içsel kilitlenme ise kendini alt ıslatma, kekemelik, öfke patlamaları veya ders başarısının sıfırlanması olarak dışarı kusar. %75’lik oran bir tesadüf değil, sistemin erkek çocuk ruhunu sıkıştırdığı hapishanenin istatistiksel kanıtıdır.
3. “Özgün Ritim” (Eigenrhythmus) ve Radikal İyileşme
”Bu tedavi başarıları, özgün ritmin (Eigenrhythmus) istikrarlı hale gelmesiyle gerekçelendirilebilir.”
* Ruhun Kendi Melodisi: Her insanın, her çocuğun hayata karşı benzersiz, kendine has bir ritmi, bir yürüyüşü, bir nefes alışı ve el yazısı akışı vardır. Nevroz ve psikolojik bozukluklar, dış dünyanın (baskıcı ebeveyn, katı öğretmen, otorite baskısı, toplumsal travmalar, yaşam zorlukları vs.) çocuğa/kişiye kendi ritmini zorla dayatmasıyla başlar.
* Kalıcı Şifa: Terapi ortamında kağıt ve tahta üzerinde yapılan egzersizler, çocuğun elinden tutarak ona dış dünyanın ritmini değil, kendi özgün ritmini (Eigenrhythmus) yeniden hatırlatır. Ritmini bulan ruh dengelenir; nitekim uzun yıllar süren takiplerde (katamnez) hiçbir nüksün (tekrarlamanın) yaşanmaması, şifanın geçici bir rahatlama değil, karakterin köklü bir parçası haline geldiğini tesciller.
* 4. Mucizevi Tersine Dönüş: Çocuğun Aileyi Şifalandırması
* Semptom Taşıyıcısı Olarak Çocuk: Çoğu zaman çocuktaki bozukluklar (alt ıslatma, korkular), aslında anne ve babanın arasındaki gerginliğin, aile içindeki huzursuzluğun çocuk tarafından üstlenilmiş halidir. Çocuk, ailenin “hasta” üyesi ilan edilir.
* Şifa Dalgası: Grafoterapi ile çocuğun egosu güçlendiğinde, çocuk kendi özgün ritmini bulup tasasızlaştığında, aile sistemindeki o “gergin enerji zincirini” kırar. Evdeki o kilitli, mutsuz çocuk gitmiş; yerine sahneye çıkan, neşeyle şarkı söyleyen, tasasızca yazan bir çocuk gelmiştir. Çocuktaki bu radikal hafifleme, domino etkisiyle anne ve babanın üzerindeki gerginliği de eritir. Yani çocuk, tek başına tüm ailenin terapisti haline gelir.
5. Terapistin Portresi: Üç Büyük Disiplinin Sentezi
Kusursuz bir seans yönetimi için şu üç sacayağı şarttır:
* Hareket Fizyolojisi: Kasların kasılmasını, motorik ketlenmeleri, el ve kolun mekanik salınımlarını bilmek.
* İfade Psikolojisi (Grafoloji): Kağıda dökülen çizgilerin, rötüşların, basınç birikmelerinin ruhun hangi çığlığına karşılık geldiğini okuyabilmek.
* Derinlik ve Gelişim Psikolojisi: Çocuğun veya kişinin yaş evresini, bilinçdışı savunma mekanizmalarını ve bastırılmış korkularını (Freudyen yaklaşımları) haritalandırabilmek.
Ve hepsinden önemlisi: “Hareket süreçlerine yönelik empati yeteneği”. Yani çocuk/kişi kalemi tahtaya vururken veya titrerken, terapistin sadece gözleriyle değil, kendi kalbi ve bedeniyle de o titremeyi hissetmesi, sürece esneklik katması gerekir.
Grafoterapi; kalıtımsal sınırların farkında olarak, insanı mekanik bir robot gibi değil, bedeniyle, ruhuyla, ailesiyle ve kendi özgün ritmiyle bir bütün (Gestalt) olarak şifalandıran muazzam derinlikte psikolojik bir öğretidir.
- Carl Jung ve Arketipsel / Gölge Analizi
* Vakalarda çocukların/kişilerin yazılarında görülen ani basınç patlamaları, kâğıdı yırtarcasına bastırma (Druckstauung) veya harflerin parçalarının eksikliği veya dejenere olmuş halleri ile yaşanan aşırı abartılı büyütmeler ya da tam tersi kopukluklar yer alır.
* Jung’un Fikriyle Entegrasyon: Jung’un “Gölge” (Shadow) arketipi burada devreye girer. Çocuk/kişi bilincinde (Persona) dış dünyaya karşı son derece uslu, uyumlu görünmeye çalışırken; bastırdığı tüm öfke, korku ve hayvansal dürtüler el yazısının kuşaklarında ve kontrolsüz kalem basıncında bir “gölge dışavurumu” olarak patlar. Yazı yönünün aşırı sağa ve sola bükülmesi (Introversion) ise enerjinin dış dünyadan çekilip tamamen içsel fantezi dünyasına (Libido’nun içe dönmesi) aktığını belgeler.
2. Gestalt Psikolojisi (Bütünsel Yaklaşım)
Yazı analiz edilirken harflerin tek tek incelenmesinden ziyade, yazının kâğıt üzerindeki genel ahengi, satırların dalgalanışı ve boşluk-doluluk oranları (Formniveau ve Raumbild) ön plandadır.
* Gestalt Fikriyle Entegrasyon: Gestalt kuramının en temel ilkesi şudur: “Bütün, parçaların toplamından daha farklı ve büyüktür.” Yazıdaki tek bir “t” harfinin çizgisi bize tek başına bir şey ifade etmez. Sayfadaki vaka, kâğıdın tamamını bir “alan” (Field) olarak kullanır. Gestalt’ın Şekil-Zemin (Figure-Ground) ilişkisine göre, mürekkep “şekil”, beyaz kâğıt ise “zemin”dir. Yazıda görülen bütünlük ile çocuğun/kişinin içinde bulunduğu çevresel alanı (umwelt) tehdit edici algılayıp algılamadığı ve bütünsellik duygusunu (Gestalt bütünlüğünü) kaybedip kaybetmediğini gösterir.
3. Sigmund Freud ve Psikanalitik Dürtü Çatışması
* Çocukların/kişilerin harfleri sıkıştırarak, adeta birbirinin üzerine bindirerek yazması veya yazı hareketinin katılaşması (Versteifung) incelenir.
* Freud’un Fikriyle Entegrasyon: Bu durum Freud’un Id, Ego ve Süperego çatışmasının somut bir resmidir. Yazının duruşu ise “Aşırı Telafi / Karşıt Tepki Geliştirme” savunma mekanizmasıdır.
4. Alfred Adler ve Aşağılık Kompleksi (Mutedil Direnç)
(İplikleşme/çözülme) durumları:
* Adler’in Fikriyle Entegrasyon: “Aşağılık Kompleksi” (Inferiority) ve “Üstünlük Çabasının” (Striving for Superiority) karmaşası ve çarpışmasıdır. Disiplinli ve uzun soluklu grafoterapilerin sonucunda ben de buradayım” diyen sosyal cesaretin tekrar canlanması sağlanır.
grafoterapi, Jung’un gölgesini serbest bırakmak, Gestalt bütünlüğünü sağlamak ve Freud’un bahsettiği o krampları çözmek ve bir çok terapi yaklaşımı ve metodlarla çocuğa/kişiye kâğıt üzerinde motorik hareketler yaptırır. Motorik hareket yumuşadıkça, bilinçaltındaki kilitler de (kekemelik veya anksiyete gibi vs.) bir çok olumsuz durum gevşemeye başlar. Velhasıl Rahatlayan ruh “yaşadığını” hisseder.
